internette aradığımı nasıl bulurum?

internette milyonlarca web sayfası olduğunu biliyoruz ve bu kadar çok bilgi arasında bazen tam olarak istediğimiz yere ulaşmak zor olabiliyor. arama motoru dediğimiz servisler bu noktada bize yardımcı oluyor.

arama motorları, girdiğiniz kelimelerin hangi web sayfalarında geçtiğini bulup, adresleri sayfanızda sıralayan servislerdir. kelimelerin hangi sayfalarda gectiği, web’de dolaşan otomatik programlar tarafından önceden kayıtlara geçirilmiştir ve bu işlem sürekli olarak yapılmaktadır.

örneğin çocuk sağlığı ile ilgili sitelere ulaşmak istiyorsunuz. arama motorunun sayfasını açıp ( www.google.com.tr gibi) arama kısmına çocuk sağlık yazabilirsiniz. mesela size yakın çocuk doktorlarını öğrenmek istiyorsanız, çocuk doktoru istanbul taksim yazabilirsiniz. bir tanimlamayı aratmak istiyorsanız, ya da bir ismi, girdiğiniz bilgiyi tırnak işareti içine alırsaniz, tüm kelimelerin ayni sayfada geçtiği sitelere ulaşırsınız. “antalya otelleri” veya “mustafa sandal” gibi.. bu kelimeleri tırnak içine almazsanız, içinde antalya kelimesi veya diğerinde sandal kelimesi geçen tüm sayfalar karşınıza çıkacaktır.

rehber servisleri ise, web sitelerini kategorilere ayırarak sınıflandırır. bu işlemi web sitesi sahipleri yapar. aradığınızı bulana kadar alt kategorilerin bağlantılarına (linklerine) tıklamaniz yeterlidir. rehber servislerinde de kelime aratabilirsiniz, ama sadece kayıtlı sayfaların tanımları içindeki kelimeler araştırılacaktır.

aslında, arama motoru ve rehber servislerini net bir sekilde ayırmak zor. bazı servisler diğerleriyle bağlantılı olarak çalışıyor ve iki özelliği birden taşıyor. ayrıca pek cok servis “portal” özelliğinde, yani kişiselleştirilebilir ek hizmetler sunuyor.

www nedir?

world wide web (web)

internetin kullanımının popüler olmasını sağlayan şüphesiz www kavramıdır ve web internetin en çok kullanılan alanıdır. web, içinde metinler, sesler, resimler, videolar barındıran internet sitelerinin bağlı olduğu bir network’tür.

bu iş için geliştirilmiş özel yazılımlar sayesinde (web tasarım yazılımları) bilgisayarlardaki her türlü belge, internette görülebilecek sayfalar halinde düzenlenebilir. düzenlendikten sonra, bu sayfalar, herkesin ulaşabileceği bilgisayarların, yani internete sürekli bağlı olan web sunucularına yüklenir ve bunlara bir adres atanır.

tüm dünyada firmalar, kuruluşlar, resmi veya özel kurumlar, yayıncılar, bu işi hobi veya zevk olarak yapan veya sadece başkalarına yardımcı olmak isteyen amatörler, web sayfaları düzenleyip bunları bir web sunucusu üzerinden yayınlıyor. internette bir sayfalık amatör sitelerden on binlerce sayfalık mega sitelere kadar, milyonlarca web sitesi bulunuyor.

her sitenin, her bir sunucunun bir “web adresi” var. internete bağlandığınızda, web sayfalarını görüntülemeye yarayan, web tarayıcı(web browser) adını verdiğimiz yazılımlara, görüntülemek istediğimiz web adreslerini yazıp o sayfalara kolaylıkla ulaşabilirsiniz.

internette yenisiniz.. peki neler yapabilir siniz?

internete bağlı bir bilgisayar sayesinde ev, okul, işyeri, her neredeyseniz anında istediğiniz tüm bilgiye ulaşabilirsiniz.

son dakika haberlerini, teknoloji ve sağlık alanındaki son gelişmeleri, hava durumunu, güncel olayları, hatta okulların ders programlarını ve daha birçok şeyi internetten bulabilirsiniz.

internetteki ansiklopedi, sayısız döküman ve uzmanlara ulaşmanın kolaylığı sayesinde, çocuğunuz ödevleri için araştırma yapabilir, ilgilendiği konularda sınırsız kaynaklara, resim ve videolara ulaşabilir.

aile ve akrabalarınızla, arkadaşlarınızla veya iş ortamında her türlü yazı, resim, dosya, videoyu paylaşabilirsiniz.

profesyonel kişilere çok kolay ulaşırsınız. ister sağlık ister teknoloji olsun, en son bilgileri, en ayrıntılı açıklamaları bulabilir, daha fazlası gerekirse adres ve telefonlara ulaşabilirsiniz.

çocuklara yönelik web siteleri çocuğunuzun gelişimine ve bilgisayar kullanımını geliştirmesine yardımcı olur.

internette yazışma grupları oluşturarak bir araya gelmiş, ortak ilgi alanlarını paylaşan kimselerle iletişim halinde olabilirsiniz. ortak sağlık problemleri, çocuk bakımı, spor, film klübleri… seçenekleriniz sınırsızdır.

tüm ülkeler ve kültürler hakkında yazı ve resimlere ulaşırsınız.

ulaşım yolları, seyahat acentaları, oteller, restaurantlar, ister tarihi bilgiler ister ekonomik veriler, ister yemek tarifleri! merak ettiklerinize ulaşmak internetle cok kolaydır.

hobileriniz varsa yeni fikirler edinebilir, gerekli materyalleri bulacağınız yerlere ulas
şabilir, aynı zevkleri paylaşan kişilerle iletişim kurabilirsiniz. yeni bir dil öğrenmek istiyorsanız bile internet üzerinde ilgili siteler bulabirsiniz.

birlikte oyun oynayarak ya da yalnızca çocuğun ilgilendigi konuda sayfaları gezerek bile çocuğunuzla hosça vakit geçirmiş olursunuz.
ayrıcı çocuğunuzun ilgi alanlarını keşfetmesine yardımcı olursunuz. öğrendiklerini sınayabilir, kendini geliştirmesi için yönlendirebilirsiniz.

çocuğunuz internetle ne zaman tanışmalı?


internete bağlanmanın kolaylaşması ve bilgisayar öğretiminin anaokullarına kadar inmesiyle, internet kullanıcıları arasında en hızlı büyüyen grubu, okul öncesi çocuklar oluşturmakta…

artık okullarda internet bağlantısı oldukça yaygın ve dolayısıyla çocuğunuz okulda yaptıklarını evde de uygulamak isteyecektir. uzmanlar cocugun 9-10 yaşlarına gelmeden internette yalnız bırakılmasını tavsiye etmiyorlar. sitelerin çoğunda görülen reklamlar, farketmeden tıklanarak açılan ‘adult site’ler, yine tıklandığında pc’nize yüklenen reklam programları… bunların hepsi çocuğunuz ve bilgisayarınız için tehdit oluşturur.

örneğin arama motoruna lego kelimesini leg olarak yanlış yazdığını varsayın… karşısına pek cok adult site çıkabilir. siz fark etmeyebilirsiniz ya da açıklamakta zorlanabilirsiniz, daha kötüsü hiç fark etmeyebilirsiniz. interneti kullanırken yalnız bırakmayın, yabancılarla iletişim kurmaması gerektiğini çok net bir şekilde anlatın. internette dolaşırken tamamen sizin gözetiminizde olsun. yanında sürekli durmasanız bile ekranı görebileceğiniz bir yerde oturun. birlikte oturarak gezebilirsiniz ya da önceden seçtiğiniz adresleri verin, yalnızca onlari gezmek kuralıyla onu yalnız bırakabilirsiniz.

10-12 yaşından büyük çocuklar için ise kişisel bilgilerini asla paylaşmamaları gerektiğini anlatın, girdiği siteleri takip edin, kontrolu bırakmayın. kendine ait posta adresi olacaktır, şifresini birlikte seçin. facebook gibi paylaşım siteleri için henüz erkendir, fakat eninde sonunda arkadaşlarından etkilerek girmek isteyeceği için, en iyisi birlikte bir hesap oluşturun ve sık sık sayfasını ziyaret edin. bütün bunları yaparken çocuğunuzun da kendi sosyal çevresi olduğunu unutmayın ve saygı gösterin, zararlı görmedikçe müdahale etmeyin.

bilgisayar ve çocuk sağlığı

sebebi ister internette dolaşmak, ister oyun oynamak olsun çocuğunuz saatlerce bilgisayar karsısında oturuyor olabilir.

çocukların kullandığı hemen hemen tüm teknolojik aletler aslında büyükler için tasarlanmıştır. ekran, klavye, mouse boyutları ergonomık olarak çocukların kullanımına pek de elverişli değildir.

farketmeseniz de uzun süre ekran karşısında oturan çocuğunuzda fiziksel problemler başlayabilir. boyun ve sırt ağrısı en sık görülen ve uzun süre geçmeyen ağrılar olarak bildirilmiştir.

çocuk henüz gelişim sürecinde olduğundan, kemikleri ve kasları gelişmeye devam etmektedir ve yanlış oturma biçimleri, uzun süre sabit kalma vb pozisyonlar, kan dolaşımını ve kas gelişimini olumsuz etkiler.

küçük yaşta başlayan bel, sırt, boyun problemleri malesef yıllarca süren ağrılara sebep olabilir.

yapmanız gereken çocuğun bilgisayar karşısında geçirdiği vakti kontrol altında tutabilmek ve sağlıklı (boyuna/yaşına uygun, ergonomik) mobilyayı seçmektir.


uygun bir bilgisayar koltuğu/iskemlesi ve dik oturmasını sağlamak şarttır. omiriliğinin sağlıgı için en azından kısa molalar vermesini sağlamalısınız.

2004

aileniz için internet kuralları


internet kullanımının yaygınlaşmasıyla anında istediğimiz bilgiye ulaşabiliyor, dünyanin öbür ucunda olsalar bile sevdiklerimizle anında görüşebiliyor, dosya, resim, videolarımızı paylaşabiliyoruz.
herkesin ulaşabildiği bazı uygun olmayan sitelere çocuğunuz da rahatlıkla girebilir. güvenlik sorununun aileniz için bir tehdit olusturmasını engellemek için ‘internet kuralları’ koymanızda fayda var…

  • kişisel bilgilerinizi asla tanımadığınız kişilerle paylaşmayın, girdiğiniz sitelerde, yazışmalarda kullanmayın. adres, telefon, doğum tarihi, okul ismi, hesap numaraları gibi bilgileri paylaşırken çok dikkat etmelisiniz…
  • girdiği siteleri takip edin. siteye nasıl girildiğini bilmiyorsanız size göstermesini isteyin. sitede yaş sınırı veya engelleme opsiyonu varsa aktif hale getirin.
  • tanımadığı kimselerle internet üzerinden birebir kontak kurmasına karşı çıkın, bir buluşma ayarlandıysa ve onaylıyorsanız, tüm detaylardan haberiniz olsun.
  • internet üzerindeki forumlardan veya mailllerden, aykırı fikirler, tehdit edici, rahatsız edici yazılar gelirse asla cevap vermemesini söyleyin. girdiği sitelerde mail adresini çok gerekmedikçe paylaşmaması gerektiğini açıklayın.
  • internet üzerinden tanışabileceği kişilerle ilgili onu uyarın. yazışmalarda kişiyi göremeyecegi için, okuduğu herşeye inanmaması gerektiğini anlatın.                                                     
  • bizim başımıza gelmez demeyin! siz kontrolü elinizde tutun, çocuğunuza güvenmeniz güzel fakat dış etkenleri sürekli kontrol edemeyeceğinizi kabul edin.
  • çocuğunuzun yaşı küçükse ve endişeleniyorsanız, bilgisayarı hepinizin kullanabileceği ortamda bulundurun. hatta siz yanında değilken internete girmesini onaylamayın.
 

fareyi ilk kez kullanmak!


çocuğunuz 1,5 yaşından itibaren mouse tutabilir ve yaşına uygun programlardan keyif alabilir. ekran karşısında çok uzun kalmamaya dikkat ederek (bu yaşta yalnızca 5-10dakika!), çok hoşuna gidecek siteler ve oyunlar bulabilirsiniz.

herhangi bir sitede ya da aldığınğz cd’de, oyunun hitap ettiği yaş grubuna dikkat edin. yaş küçüldükçe mouse kullanımı minimuma inmekte ve çocuğunuz mouse’u yalnızca sağa sola oynatmakla bile ekrandaki şekillerin hareket etmesini, ses çıkarmasını vs sağlayabilecektir.



fareyi nasıl anlatırım?

öncelikle neden fare dediğimizle başlayabilirsiniz. mouse’u kablosundan tutup hangi hayvana benzediğini sorun, isterseniz şekilli mouse’lardan da satın alabilirsiniz.
mouse’u oyuncak bir arabaya benzetin, hareket ettirin, yürütün. aynısını ona da yaptırın.
daha sonra ekrandaki pointer’i gosterin. mouse’u hareket ettirdikçe onun da hareket ettiğini, aynı hareketleri yaptığını açıklayın.
merak etmeyin, 3-4 yaşa kadar hitap eden oyunlarda veya sitelerde, yalnızca mouse’u hareket ettirmek bile ekranda bir aksiyon olmasına yeticektir.




“click”

bilgisayarla yeni tanışan bir çocuk için en zorlayıcı şey tıklamak ve çift tıklamaktır. öncelikle tıklamayı açıklayın. tık sesinin nasıl çıktığını göstermekle başlayın.
“evet şimdi şu ayıcıgın üzerine gel ve çift tıkla!” işte bu cümle malesef tamamen yanlış.. bu tarz cümleler kurmamaya özen  gösterin. henüz tıklamayı anlatmadıysanız, çocuğun bu cümleden sonra yapacağı, mouse’u ekrana yapıştırıp iki kez vurmak olacaktır.
bunun yerine mouse’u yine oyuncak araba benzetmesiyle yürütüp, pointer’i istediğiniz yerde durdurun. parmağınızla tık yaptığınızda ekrandaki şekle dokunduğunuzu anlatın. zaten ekranda uygun yaş programı açıksa, tıkladığınızda bir ses ya da hareket olacak ve çocuğun hoşuna gidecektir. “ayıcığa dokunalım, bakalım n’apıcak?” gibi..

 

blogcu anne

Çocuğunuzla birlikte bilgisayar başına ilk kez oturmak


siz hazır mısınız?
çocuğunuz eninde sonunda bilgisayar kullanmayı öğrenecek, hatta bir süre sonra siz ondan yeni şeyler öğreniyor olacaksınız. yapmanız gereken en önemli şey sabırlı olmayı başarabilmek.

tek başına kaldığında bilgisayarı kullanmasını istemiyorsanız bunu en başta ve net bir şekilde söyleyin.

çalışacağınız ortamı hazırlayın 
masanın üzerindeki, bilgisayarın çevresindeki eşyaları, bir süreliğine kaldırın. çocuğun dikkatini belli bir süre aynı noktada tutmak zor olacaktır, siz basit hazırlıklarla işinizi kolaylaştırmış olacaksınız.
bilgisayar sizin çalışma masanızdaysa, değerli evraklarınızı her ihtimale karşı ortalıktan kaldırın. çünkü ziyaretçiniz artık o ortama daha sık uğrayacaktır.

anlayacağı bir dille konuşun
örneğin; “yalnızca bir kez tıklayacaksın” demek yerine, tıklamayı açıklayın.
yabancı kelimeler yerine Türkçeleriyle başlayın, mouse demek yerine fare demek gibi. ingilizce karşılıklarını zamanla zaten öğrenecek (fare kullanma başlığına bakın)


altın kural! bilgisayar başında yemek içmek yok! bu sizin icin de geçerli. çalışmaya başlarken, “şu kahvemi de alayım” gibi bir düşünceniz varsa hemen vazgeçin. hem dikkat dağıtırsınız, hem de örnek olursunuz. klavyenize meyve suyu dökülmesini, bisküvi kırıntılarıyla uğraşmayı istemiyorsanız, işi baştan sıkı tutun.

işiniz zor, kolay gelsin!